Skocz do treści

Ministerstwo Środowiska - przejdź do strony głównej

  1. Strona główna Biuletynu Informacji Publicznej
  2. ePUAP
  3. PL
  4. EN
  5. RSS - instrukcja obsługi, wybór kanałów
  6. Wersja mobi
  7. Pogoda

Archiwum: Ustawa z dnia 27.04.2001 r. Prawo ochrony środowiska z uwzględnieniem zmian wprowadzonych ustawą z dnia 18 maja 2005 r. o zmianie ustawy - Prawo ochrony środowiska oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 62, poz. 627 ze zm.)

 ogólne

BOA-216/02/MS/DS/MT Warszawa, 23 kwietnia 2002 r.


  
  Urząd Marszałkowski  
Województwa Śląskiego



  
W związku z pismem z dnia 15 stycznia br. znakOL.0540.W-38/02/MB uprzejmie wyjaśniam co następuje: 

1. Kto w świetle art. 279 ust2. Prawa ochrony środowiska jest obowiązany do ponoszenia opłat za składowanie odpadów ? 

Zgodnie z treścią art. 279 ust.2 ustawy Prawo ochrony środowiska zobowiązanym do ponoszenia opłat za składowanie odpadów jest posiadacz odpadów w rozumieniu ustawy o odpadach. Docelowo, w przypadku składowania odpadów, posiadaczem ich jest podmiot posiadający zezwolenie w zakresie gospodarowania odpadami 9 unieszkodliwiania odpadów) tj. zarządzający składowiskiem odpadów. 
  

2. Czy kwestie rozliczeń finansowych pomiędzy posiadaczami odpadów mogą mieć wpływ na wysokość opłaty za składowanie odpadów wnoszonej przez zarządzającego składowiskiem odpadów?  

Kwestie rozliczeń finansowych pomiędzy podmiotami, nie są regulowane przez ustawę Prawo ochrony środowiska. Stąd też właśnie zarządzający składowiskiem odpadów jako podmiot zobowiązany do wniesienia ustalonej opłaty za składowanie odpadów, powinien regulować tę kwestię w umowach cywilnych zawieranych z posiadaczami odpadów. Natomiast w przypadku nieuiszczenia opłaty albo uiszczenia opłaty w wysokości nasuwającej zastrzeżenia, zgodnie z art. 288 ust.1 prawa ochrony środowiska, marszałek województwa wymierza opłatę w drodze decyzji, na podstawie własnych ustaleń lub kontroli oraz wyników kontroli wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska. 

3. Kto uiszcza opłaty za składowanie odpadów, w przypadku gdy składowisko funkcjonuje bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę ? 

Ustawa prawo ochrony środowiska w art. 279 ust. 2-5 stanowi, który z posiadaczy jest obowiązany do wnoszenia opłat za składowanie odpadów. Żaden z przepisów obowiązujących w zakresie opłat za składowanie odpadów nie uzależnia obowiązku ich wnoszenia od kwestii braku pozwolenia na budowę składowiska odpadów. 

4. a) Czy podmiot zwolniony z opłaty jest obowiązany do przedstawienia wykazu marszałkowi województwa? 

Podmiot korzystający ze środowiska, który nie wnosi opłaty, ponieważ jej wysokość nie przekracza kryterium określonego w art. 289 ustawy z dnia 27.04.2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz.U. nr 62, poz. 627), zobowiązany jest, zgodnie z art. 286 tej ustawy, do przedłożenia marszałkowi województwa wykazu zawierającego informacje i dane wykorzystane do ustalenia wysokości opłaty. 

b) Czy podmioty zwolnione na podstawie dotychczasowych przepisów z opłat za wprowadzanie substancji zanieczyszczających do powietrza i składania wykazów (np. szkoły) są do tego zobowiązane na podstawie obecnych przepisów? 

Jednostki organizacyjne wymienione w § 9 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30.12.1997 r. w sprawie opłat za wprowadzanie substancji zanieczyszczających do powietrza oraz za usuwanie drzew i krzewów (Dz.U. nr 162, poz. 1117 ze zmianami) były zwolnione z obowiązku uiszczania opłat za wprowadzanie substancji zanieczyszczających do powietrza do dnia 31 grudnia 2001 r. Nie dotyczył ich również obowiązek przedkładania marszałkowi województwa wykazu rodzajów i ilości substancji zanieczyszczających wprowadzonych do powietrza.  

Od dnia 1 stycznia 2002 r. jednostki te obowiązane są zarówno do uiszczania opłaty za wprowadzanie gazów i pyłów do powietrza jak i do przedkładania wykazu, chyba że są to osoby fizyczne niebędące przedsiębiorcami i korzystają ze środowiska w zakresie, w jakim nie wymaga to pozwolenia np. rolnicy (art. 284 ust. 2 ustawy Prawo ochrony środowiska). 

5. a) Jakie stawki należy zastosować w przypadku wszczęcia postępowania przez marszałka województwa w celu ustalenia nieuiszczonej opłaty? 

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 27.07.2001 r. o wprowadzeniu ustawy - Prawo ochrony środowiska, ustawy o odpadach oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U. nr 100, poz. 1085), w sprawach opłat za wprowadzanie substancji zanieczyszczających do powietrza należnych za okres do dnia 1 stycznia 2002 r., stosuje się przepisy dotychczasowe. Przepisy dotychczasowe w tym zakresie zawarte są w ustawie z dnia 31.01.1980 r. o ochronie i kształtowaniu środowiska (1994 r. Dz.U. nr 49, poz. 196 ze zmianami) oraz w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30.12.1997 r. w sprawie opłat za wprowadzanie substancji zanieczyszczających do powietrza oraz za usuwanie drzew i krzewów (Dz.U. nr 162, poz. 1117 ze zmianami) wydanym na podstawie tejże ustawy.  

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 9.10.2001 r. w sprawie opłat za korzystanie ze środowiska (Dz.U. nr 130, poz. 1453 ze zmianami), które określa jednostkowe stawki opłat m.in. za gazy i pyły wprowadzane do powietrza, jest wydane na podstawie ustawy z dnia 27.04.2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz.U. nr 62, poz. 627), a więc nie może być zastosowane w sprawach opłat za wprowadzanie zanieczyszczeń do powietrza należnych za okres do dnia 1 stycznia 2002 r., ponieważ naruszałoby to art. 9 ust. 1 ww. ustawy z dnia 27 lipca 2001 r.  

Wobec tego marszałek województwa, po wszczęciu postępowania po dniu 31 grudnia 2001 r. w sprawie zaległych opłat za wprowadzanie zanieczyszczeń do powietrza, wydając decyzję w trybie art. 86b ust. 7 ww. ustawy o ochronie i kształtowaniu środowiska nie stosuje stawek obowiązujących w dniu wszczęcia postępowania, lecz stawki obowiązujące w dniu korzystania ze środowiska, zgodnie z regulacją ogólną, zawartą w art. 86b ust. 2 tejże ustawy. 

W świetle powyższych wyjaśnień, opłatę za wprowadzanie substancji zanieczyszczających do powietrza w 2000 r. ustala się przy zastosowaniu stawek opłat określonych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 21.12.1999 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie opłat za wprowadzanie substancji zanieczyszczających do powietrza oraz za usuwanie drzew i krzewów (Dz.U. nr 110, poz. 1261). Stawki te bowiem obowiązywały w 2000 r. 

b) Czy można wszcząć postępowanie jeżeli podmiot uiścił opłatę, lecz nie złożył wykazu? 

Jeżeli podmiot korzystający ze środowiska uiścił opłatę, ale jej wysokość nasuwa zastrzeżenia, których marszałek województwa nie może wyjaśnić, ponieważ podmiot nie przedłożył stosownego wykazu, organ ten może wszcząć postępowanie w trybie art. 288 ust. 1 ustawy z dnia 27.04.2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz.U. nr 62, poz. 627). 

6. a) Czy przewidziana jest możliwość ustalenia opłaty za gazy i pyły wprowadzone do powietrza przy zastosowaniu zryczałtowanych stawek dla wszystkich instalacji energetycznych objętych obowiązkiem zgłoszenia? 

Ryczałtowe stawki opłat za gazy i pyły wprowadzone do powietrza z procesów energetycznego spalania paliw określone są w tabeli C w załączniku nr 1 do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9.10.2001 r. w sprawie opłat za korzystanie ze środowiska (Dz.U. nr 130, poz. 1453), i dotyczą tylko niektórych instalacji nie wymagających pozwolenia - instalacji o łącznej mocy cieplnej do 0,5 MWt opalanych węglem kamiennym lub olejem oraz do 1 MWt opalanych koksem, drewnem lub paliwem gazowym. Opłata za gazy i pyły z nie wymagających pozwolenia instalacji energetycznych o większej mocy cieplnej ustalana jest na podstawie stawek jednostkowych określonych w tabeli A załącznika nr 1 do ww. rozporządzenia. 

b) Jakie jest kryterium zwolnienia z pozwolenia na wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza w przypadku instalacji energetycznych opalanych różnymi paliwami? 

Łączna nominalna moc instalacji określona jako kryterium zwolnienia z obowiązku uzyskania pozwolenia na wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza w art. 220 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 27.04.2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz.U. nr 62, poz. 627), stanowi sumę nominalnych mocy poszczególnych źródeł zlokalizowanych na terenie jednego zakładu (pod jednym adresem). W przepisie tym chodzi o moc nominalną jako ilość energii wprowadzonej w paliwie do źródła w jednostce czasu przy jego nominalnym obciążeniu, czyli moc brutto (QB), a nie o wydajność źródła, czyli moc netto (QN). 

QB = W * B : (3,6 * 106) 

QN = QB * h : 100

QN - nominalna wydajność źródła (MWt) 

QB - nominalna moc źródła (MWt) 

h - sprawność źródła (%) 

W - wartość opałowa paliwa (kJ/kg) 

B - zużycie paliwa przy nominalnym obciążeniu źródła (kg/h). 

Jeżeli podmiot eksploatuje na jednym terenie kilka instalacji opalanych różnymi paliwami, dla których ww. ustawa w art. 220 ust. 1 pkt 3 przewiduje różne kryteria zwolnienia z pozwolenia na wprowadzanie gazów i pyłów do powietrza, to pozwolenie nie jest wymagane, gdy łączna nominalna moc tych instalacji nie przekracza wyższego kryterium, pod warunkiem że spełnione jest również kryterium niższe przez instalacje opalane paliwem, dla którego określone jest to niższe kryterium np. kotły opalane węglem kamiennym i koksem nie wymagają pozwolenia na wprowadzanie gazów i pyłów do powietrza, jeżeli łączna ich moc nominalna jest nie większa niż 10 MWt, przy czym łączna moc nominalna przy spalaniu węgla kamiennego jest nie większa niż 5 MWt. 

7. Jak ustalać opłatę za przeładunek oleju napędowego, rzepakowego i gazu? 

Opłatę za gazy wprowadzane do powietrza przy przeładunku benzyn silnikowych ustala się na podstawie stawek zryczałtowanych określonych w tabeli B w załączniku nr 1 do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9.10.2001 r. w sprawie opłat za korzystanie ze środowiska (Dz.U. nr 130, poz. 1453). W przypadku przeładunku innych paliw opłatę ustala się na podstawie zasad ogólnych stosując stawki określone w tabeli A tego załącznika odpowiadające poszczególnym substancjom.  

8. Czy należy uiszczać opłatę za spalanie słomy i biogazu? 

Przepisy dotyczące opłat obowiązujące od dnia 1 stycznia 2002 r. nie przewidują przedmiotowego zwolnienia z opłaty za wprowadzanie gazów i pyłów do powietrza ze spalania słomy i biogazu. 

9. Według jakich przepisów należy uiszczać opłatę za pobór wody i wprowadzanie ścieków w latach 1998-2001? 

Ustawa z dnia 27.07.2001r. o wprowadzeniu ustawy - Prawo ochrony środowiska, ustawy o odpadach oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U. nr 100, poz. 1085) w art. 9, wskazuje: "W sprawach opłat za gospodarcze korzystanie ze środowiska, opłat za szczególne korzystanie z wód oraz opłat za składowanie odpadów oraz administracyjnych kar pieniężnych, należnych za okres do dnia wejścia w życie art. 272-321 Prawa ochrony środowiska, stosuje się przepisy dotychczasowe". Przepisami dotychczasowymi są ustawa Prawo wodne z 1974 r. i rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 27.12.1993 r. w sprawie opłat za szczególne korzystanie z wód i urządzeń wodnych (Dz.U. nr 133, poz. 637 z późn.zm.). Art. 56b ustawy Prawo wodne zezwala wojewodzie na wydanie decyzji w sprawie ustalenia opłaty za szczególne korzystanie z wód (tzn. za pobór wód i za wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi), jeżeli od końca roku kalendarzowego, w którym korzystano z wód, nie upłynęło 5 lat. Tak więc do wymierzenia opłat za rok 2001 i za lata poprzednie właściwy jest wojewoda. 

10. W którym województwie należy uiścić opłatę za wprowadzanie gazów i pyłów do powietrza ze środków transportu w przypadku przedsiębiorstw wielozakładowych znajdujących się w różnych województwach? 

Zgodnie z art. 277 ust. 1 ustawy z dnia 27.04.2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz.U. nr 62, poz. 627), opłaty za wprowadzanie gazów i pyłów do powietrza wnosi się zasadniczo na rachunek urzędu marszałkowskiego właściwego ze względu na miejsce korzystania ze środowiska. Wyjątek od tej zasady stanowi regulacja zawarta w ust. 2 tego artykułu, zgodnie z którym opłaty za wprowadzanie gazów i pyłów do powietrza, wynikające z eksploatacji urządzeń, wnosi się na rachunek urzędu marszałkowskiego właściwego ze względu na miejsce rejestracji podmiotu korzystającego ze środowiska. 

Wobec tego, podmiot korzystający ze środowiska, zarejestrowany razem ze swoimi oddziałami w Krajowym Rejestrze Sądowym w Warszawie, powinien uiścić w województwie mazowieckim opłatę za gzy i pyły wprowadzone do powietrza ze środków transportu, które są urządzeniami w rozumieniu art. 3 pkt 42 ww. ustawy, eksploatowanych również w jego oddziałach na terenie innych województw. Natomiast opłaty za gazy i pyły wprowadzone do powietrza ze stacjonarnych instalacji (art. 3 pkt 6 ww. ustawy), zlokalizowanych w województwach poza mazowieckim, należy uiścić w tych województwach. 

11. Kto jest właściwy do uiszczenia opłaty - właściciel instalacji czy dzierżawca? 

W przypadku dzierżawy instalacji, podmiotem korzystającym ze środowiska zobowiązanym do uiszczenia opłaty za wprowadzanie gazów i pyłów do powietrza jest dzierżawca instalacji.  

a) Czy dzierżawca ponosi opłatę podwyższoną, jeżeli nie ma pozwolenia? 

Umowa dzierżawy stanowi tytuł prawny do prowadzenia instalacji. Dzierżawca zatem obowiązany jest uzyskać pozwolenie na wprowadzanie gazów i pyłów do powietrza. Jeżeli nie uzyskał takiego pozwolenia, to ponosi opłatę zwiększoną o 500 %, bez względu na to, czy właściciel instalacji posiada pozwolenie.  

b) Czy można przenieść prawa i obowiązki wynikające z pozwolenia na dzierżawcę instalacji? 

Dzierżawca instalacji może uzyskać "zwykłe" pozwolenie na wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza w trybie art. 189 ustawy z dnia 27.04.2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz.U. nr 62, poz. 627), lub mogą być na niego przeniesione prawa i obowiązki wynikające z pozwolenia właściciela instalacji w trybie art. 190 tej ustawy. 

c) Czy przeniesienie praw i obowiązków następuje w formie przepisania pozwolenia z właściciela na dzierżawcę? 

Wydanie decyzji w trybie art. 190 ww. ustawy nie polega na przepisaniu pozwolenia właściciela instalacji, ale na stwierdzeniu, że prawa i obowiązki wynikające z jego pozwolenia przechodzą na dzierżawcę. 

d) Jak należy "uaktualnić" pozwolenie właściciela instalacji, jeżeli tylko niektóre z nich zostały nabyte przez inny podmiot? 

Jeżeli pozwolenie obejmuje kilka instalacji, z których tylko niektóre nabył inny podmiot i uzyskał nowe pozwolenie, to pozwolenie dotychczasowego prowadzącego instalacje wygasa w części dotyczącej nabytych instalacji, co powinno zostać stwierdzone zgodnie z art. 191 ust. 1 pkt 2 i ust. 3 ustawy Prawo ochrony środowiska. Decyzją wydaną w trybie art. 190 tej ustawy, skierowaną do nabywcy przenosi się prawa i obowiązki wynikające tylko z tej części pozwolenia dotychczasowego prowadzącego instalację, która dotyczy nabytych instalacji. Jednak nie stwierdza się wygaśnięcia pozwolenia w tej części, co wynika z art. 193 ust. 4 ustawy. 

12. Co ma zrobić zakład, jeżeli stężenia zanieczyszczeń w wodzie pobranej są większe niż w ściekach oczyszczonych? 

Zakład ma możliwość pomniejszenia ilości substancji zawartych w ściekach o ilość tych substancji zawartych w pobranej wodzie, ale tylko w takiej jej ilości, której zużycie spowodowało powstanie tych ścieków, a podmiot obowiązany do poniesienia opłaty dysponuje danymi w tym zakresie. 

13. Czy możliwe jest odroczenie opłaty zwiększonej wymierzonej na podstawie Prawa wodnego z 1974r. według zasad Prawa ochrony środowiska? 

Prawo wodne z 1974 r. nie dawało podstaw do odraczania podwyższonych opłat. Możliwość taką przewidują dopiero przepisy ustawy Prawo ochrony środowiska, ale dotyczą tylko tych opłat, które będą ponoszone na zasadach określonych w tej ustawie, czyli począwszy od 1 stycznia 2002 r. 

14. Czy ustalając opłaty za wody opadowe i roztopowe uwzględnia się powierzchnie dachów? 

Ustalając opłatę za wody opadowe i roztopowe bierzemy pod uwagę trwałą nawierzchnię, tzn. nie uwzględniamy powierzchni dachów. 

15. Czy nadal obowiązuje rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2000r.w sprawie listy rodzajów odpadów, które wytwarzający odpady może przekazywać osobom fizycznym do wykorzystania? 

Rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2000r. w sprawie listy odpadów, które wytwarzający może przekazywać osobom fizycznym, utraciło moc obowiązywania z dniem 1 października 2001r. z mocy art. 4 ustawy z dnia 27 lipca 2001r. o wprowadzeniu ustawy Prawo ochrony środowiska, ustawy o odpadach oraz o zmianie niektórych ustaw /Dz.U. Nr 100, poz. 1085/. Natomiast z mocy art. 33 ust.3 nowej ustawy o odpadach zostanie wydane rozporządzenie w sprawie listy rodzajów odpadów, które posiadacz odpadów może przekazywać osobom fizycznym lub jednostkom organizacyjnym na ich potrzeby własne. 

16. Czy, jeżeli w załącznikach do ustawy o obowiązkach przedsiębiorców w zakresie gospodarowania niektórymi odpadami oraz o opłacie produktowej oraz opłacie depozytowej, nie zostało wymienione dane opakowanie lub produkt, to oznacza że są one zwolnione z obowiązków narzuconych ustawą? 

Zakres obowiązków i warunków stosowania ustawy z dnia 11 maja 2001r. o obowiązkach przedsiębiorców w zakresie gospodarowania niektórymi odpadami oraz o opłacie produktowej oraz opłacie depozytowej, został określony treścią art. 1. Dlatego też stwierdzić należy, że jeżeli dany produkt lub opakowanie nie zostało umieszczone w załączniku do ustawy, to przepisy tej ustawy nie mają w takich przypadkach zastosowania. 

17. Kto jest odpowiedzialny za opakowania, jeżeli kolejne zakłady przekazując sobie produkty pakują te produkty w różne opakowania? Kto jest odpowiedzialny za produkty w opakowaniach przeznaczone na eksport? 

Każdy z poszczególnych zakładów jest odpowiedzialny za opakowane przez siebie produkty. Dla przykładu, zakład nr I, za opakowania - worki papierowo foliowe; a zakład nr II, za folie i europalety. W przypadku bezpośredniego eksportu, nie mamy do czynienia z wprowadzaniem towarów na rynek krajowy. Dlatego też ilość wyeksportowanych odpadów poużytkowych lub odpadów opakowaniowych nie może być uwzględniona w obliczeniach ich poziomów odzysku lub recyklingu. 

18. Co należy uznać za opakowanie wielomateriałowe ? 

Za opakowanie wilomateriałowe uznaje się opakowanie składające się z różnych materiałów połączonych w taki sposób, że nie można ich rozdzielić przy pomocy siły fizycznej lub przy pomocy prostych narzędzi. Natomiast "rączki metalowe" przytwierdzone do opakowania w celu ułatwienia przenoszenia pojemników np. farb i lakierów, są "dodatkowym" elementem wyposażenia opakowania, co absolutnie nie powoduje, iż mamy do czynienia z opakowaniem wielowarstwowym. 

19. Czy jednostki są obowiązane do zapewnienia równocześnie odpowiedniego poziomu odzysku i recyklingu? 

Zgodnie z brzmieniem art. 3 ustawy z dnia 11 maja 2001r. o obowiązkach przedsiębiorców w zakresie gospodarowania niektórymi odpadami oraz o opłacie produktowej oraz opłacie depozytowej, przedsiębiorca ma obowiązek zapewnienia odzysku, a w szczególności recyklingu odpadów opakowaniowych i poużytkowych. W zakresie realizacji obowiązku odzysku przedsiębiorcy zostali zobowiązani do osiągnięcia poziomu 50% w skali kraju do dnia 31 grudnia 2007r.natomiast w zakresie recyklingu każdy przedsiębiorca do osiągnięcia poszczególnych poziomów w poszczególnych latach. 

20. Czy art. 19 i 24 ustawy prawo ochrony środowiska należy analizować w aspekcie przepisów ustawy o statystyce publicznej? 

Powołanych art. 19 i art. 24 Ustawy prawa ochrony środowiska nie należy konfrontować, ani też analizować w aspekcie odrębnych uregulowań wynikających z przepisów ustawy o statystyce publicznej.  
  
  Dyrektor  
Biura Orzecznictwa Administracyjnego 
mgr Irena Mazur

zobacz aktualną wersję

Menu główne portalu

Ostatnia modyfikacja strony: 24.10.2014 r., 17:39.

© 1997-2012 Ministerstwo Środowiska e-mail: info@mos.gov.pl, tel. +48 (22) 57 92 900

Serwis odwiedziły 290772 osoby.      Serwis finansowany ze środków EFP Phare EFP Phare