• rzucające się w oczy nietypowe zachowanie osób
• pozostawione bez opieki przedmioty: paczki, torby, pakunki
• samochody, a zwłaszcza furgonetki, parkujące w nietypowych miejscach, tj. w pobliżu kościołów, miejsc organizowania imprez masowych i zgromadzeń

JAK SIĘ ZACHOWAĆ

• Nie dotykaj podejrzanych przedmiotów pozostawionych bez opieki.
• Powiadom stosowne służby (policję, straż miejską, administratora obiektu).
• Jeżeli dojdzie do akcji ewakuacyjnej lub ratowniczej, zastosuj się do poleceń osób kierujących operacją.
• Zachowaj spokój i bezpiecznie, bez paniki opuść niebezpieczną strefę.
• Nie udawaj bohatera. Reagowanie pozostaw profesjonalistom (policji, straży pożarnej, pogotowiu ratunkowemu).

JAK POSTĘPOWAĆ W SYTUACJI ZAGROŻENIA ATAKIEM BOMBOWYM

Jeżeli wiesz o podłożeniu ładunku wybuchowego lub znalazłeś przedmiot niewiadomego pochodzenia i podejrzewasz, że może to być bomba lub inne niebezpieczne urządzenie, powinieneś to natychmiast zgłosić służbom odpowiedzialnym za bezpieczeństwo na tym terenie. Może to być najbliższa jednostka policji, straży miejskiej lub administrator obiektu.
 
 
ZAWIADAMIAJĄC POLICJĘ PODAJ NASTĘPUJĄCE INFORMACJE:

• rodzaj zagrożenia i źródło informacji o zagrożeniu (informacja telefoniczna, podejrzany przedmiot),
• treść rozmowy z osobą przekazującą informację o podłożeniu ładunku,
• numer telefonu, na który przekazano informację o zagrożeniu oraz czas połączenia,
• opis miejsca i wygląd przedmiotu,
   

• Pomyśl, którędy w pośpiechu można się ewakuować z budynku, metra lub innych zatłoczonych miejsc.
• Zwróć uwagę na ciężkie lub łatwo tłukące się przedmioty, które mogą być przesunięte podczas wybuchu.
• Zapamiętaj elementy z najbliższego otoczenia.
• Pamiętaj o tym, aby nie przyjmować od obcych osób żadnych pakunków, nie pozostawiać własnego bagażu bez opieki.

• Do czasu przybycia policji należy zabezpieczyć zagrożone miejsce, zachowując elementarne środki bezpieczeństwa.
• Po przybyciu policji na miejsce incydentu bombowego, przejmuje ona dalsze kierowanie akcją.
• Należy bezwzględnie wykonywać polecenia policjantów.
• Przy braku informacji o konkretnym miejscu podłożenia bomby użytkownicy pomieszczeń powinni sprawdzić swoje miejsce pracy. Być może uda się znaleźć przedmioty nieznanego pochodzenia.
• Podejrzanych przedmiotów nie wolno dotykać.
• Pomieszczenia ogólnodostępne sprawdzają osoby odpowiedzialne za bezpieczeństwo w danej instytucji.
• Po ogłoszeniu ewakuacji należy zachować spokój, pozwoli to sprawnie i bezpiecznie opuścić zagrożony rejon.
• Po ogłoszeniu ewakuacji w miejscu pracy należy je opuścić, zabierając rzeczy osobiste (torebki, siatki, nesesery).
• Identyfikacją ładunku wybuchowego zajmują się wyspecjalizowane jednostki i komórki organizacyjne policji.
• Ciekawość jest niebezpieczna - jak najszybciej oddal się z miejsca zagrożonego wybuchem.

JAK POSTĘPOWAĆ W PRZYPADKU OTRZYMANIA PODEJRZANEJ PRZESYŁKI

• Co powinno wzbudzić podejrzenia? - brak nadawcy, - brak adresu nadawcy, - przesyłka pochodzi od nadawcy lub miejsca, którego się nie spodziewamy.
• Jeśli otworzyliśmy przesyłkę, a jej zawartość wydaje się podejrzana - wyłączyć system wentylacji i klimatyzacji, zamknąć okna.
   

• Umieść tę przesyłkę w grubym worku plastikowym i szczelnie go zamknij.
• Worek ten umieść w drugim grubym plastikowym worku. Ten również szczelnie zamknij - zawiąż supeł i zaklej taśmą klejącą.
• Paczki nie przenoś. Najlepiej, by pozostała na miejscu.
• Powiadom lokalny posterunek policji lub straż pożarną. Służby te podejmują wszystkie niezbędne kroki w celu zabezpieczenia przesyłki. JEŚLI OTWORZYŁEŚ PACZKĘ, A JEJ ZAWARTOŚĆ WYDAJE SIĘ PODEJRZANA Nie naruszaj jej zawartości: nie rozsypuj, nie przenoś, nie dotykaj, nie wąchaj, nie powoduj ruchu powietrza w pomieszczeniu.
• Całą zawartość umieść w worku plastikowym, zamknij go i zaklej taśmą lub plastrem.
• Dokładnie umyj ręce.
• Zaklejony worek umieść w drugim worku, zamknij go i zaklej.
• Ponownie umyj ręce.
• Powiadom lokalną jednostkę policji lub straż pożarną i stosuj się do ich wskazówek. Po przybyciu właściwych służb stosuj się do ich zaleceń.
  
  

Sygnał alarmu o skażeniach środkami chemicznymi lub biologicznymi nadawany jest: 

• za pomocą syren (przez 3 minuty przerywany dźwięk - 10 sekund głos syreny, 25 sekund przerwy, 10 sekund syrena, 15 sekund przerwy...), 
• za pośrednictwem radia, telewizji i radiowęzłów lub pojazdów wyposażonych w megafony.

• wyłącz dmuchawy i zamknij okna, włącz zamknięty obieg powietrza,
• słuchaj radia (najlepiej lokalnego) i stosuj się do poleceń służb ratowniczych,
• pojedź do pierwszego zamieszkanego budynku i postępuj według wskazówek dla osób przebywających poza budynkiem.
   

• Pozostań w budynku.
• Wpuść do niego zagrożonych przechodniów.
• Poinformuj innych mieszkańców o zagrożeniu.
• Zamknij drzwi i okna.
• Wyłącz klimatyzację i wentylatory, pozalepiaj wywietrzniki, pozamykaj wywietrzniki w ramach okiennych.
• Znajdź pomieszczenia bez okien.
• Unikaj przebywania w piwnicach i innych nisko położonych częściach budynku.
• Unikaj niepotrzebnego zużycia tlenu.
• Włącz radio lub telewizor (najlepiej stację lokalną).
   

• Znajdź najbliższy zamieszkany budynek.
• W miarę możliwości poruszaj się prostopadle do kierunku wiatru, chroń drogi oddechowe (np. oddychaj przez chusteczkę do nosa).
• Umyj dokładnie twarz, włosy i ręce, oczyść oczy i uszy.
• W przypadku kontaktu z niebezpiecznymi substancjami, zostaw odzież wierzchnią i obuwie przed domem.
   

• Nie dotykaj i nie wąchaj podejrzanych przedmiotów.
• Nie sprzątaj proszku, nie ścieraj cieczy. Aby zapobiec rozprzestrzenianiu się substancji, przykryj ją np. kocem.
• Pozamykaj okna oraz drzwi i wyłącz klimatyzację, nie dopuść do przeciągów.
• Opuść pomieszczenie i nie wpuszczaj do niego innych osób.
• Umyj dokładnie ręce wodą i mydłem.
• Zdejmij ubranie, które miało kontakt z podejrzaną substancją i włóż do plastikowego worka. Umyj się pod prysznicem.
• Po kontakcie z podejrzanymi substancjami nie jedz, nie pij i nie pal.
• Wszystkie osoby, które miały kontakt z podejrzaną substancją albo znalazły się w odległości ok. 5 m od niej, powinny się zgłosić na policję.
   

• Wyłącz wentylatory i klimatyzację w całej okolicy.
• Zamknij okna i drzwi, opuść pomieszczenie.
• Wyłącz klimatyzację w budynku.
• Sporządź listę wszystkich obecnych osób i udostępnij ją policji.
   

Pamiętaj, że napastnicy kontrolują sytuację - rób, co ci każą. Nie graj bohatera i nie stawiaj oporu. Dyskutowanie z napastnikami lub bunt mogą tylko pogorszyć sytuację. Twoim zadaniem powinno być przetrwanie. Czekaj na akcję wyspecjalizowanej jednostki ratowniczej.
 

JEŚLI ZNALAZŁEŚ SIĘ WŚRÓD ZAKŁADNIKÓW

• Staraj się zwrócić uwagę napastników na fakt, że mają do czynienia z ludźmi (personifikowanie siebie i innych).
• Bądź spokojny, naturalny, znajdź postawę pośrednią między agresją a pasywnością i uległością.
• Nie bądź "utrapieniem" dla napastników (bunt, dyskutowanie, silne reakcje emocjonalne).
• Pamiętaj, że sytuacja może trwać długo - postaraj się rozwinąć u siebie potrzebę przetrwania.
• Nie rób gestów zwracających uwagę porywaczy.
• Nie zadawaj pytań, nie patrz w oczy terrorystom, bądź im posłuszny bez dyskusji, siedź spokojnie na miejscu.
• Pytaj zawsze o pozwolenie, np. gdy chcesz wstać lub otworzyć torbę.
• Na żądanie terrorystów oddaj im przedmioty osobiste.
• Usuń (wyrzuć) wszelkie oznaki władzy, zajmowania ważnej pozycji.
• Zapamiętaj szczegóły dotyczące porywaczy i otoczenia. Może to pomóc władzom w uwolnieniu pozostałych zakładników oraz identyfikację porywaczy przy aresztowaniu.

• Staraj się uspokoić, akcja zawsze wywołuje zamieszanie i panikę, ludzie są w szoku.
• Nie uciekaj, połóż się na podłodze i spróbuj znaleźć jakąś osłonę. Trzymaj ręce na głowie do końca operacji. 
• Słuchaj rozkazów i instrukcji grupy antyterrorystycznej i nie zabieraj jej czasu na zadawanie zbędnych pytań. 
• Nie trzyj oczu w wypadku użycia gazów łzawiących. 
• W razie strzelaniny połóż się na ziemi lub schowaj się za jakimś przedmiotem. 
• Nie uciekaj z obiektu, dopóki nie zostanie wydany rozkaz wyjścia - możesz zostać wzięty za terrorystę. 
• W chwili wyzwolenia wychodź jak najszybciej, nie zatrzymuj się dla zabrania rzeczy osobistych, zawsze istnieje ryzyko wybuchu lub pożaru. 
• Spróbuj się zidentyfikować (przedstawić). Bądź jednak przygotowany na ostre traktowanie ze strony ekipy ratunkowej - dopóki nie zostaniesz formalnie zidentyfikowany jako jeden z zakładników, jesteś potencjalnie jednym z porywaczy. 
   

Środowisko biznesu jest równie narażone na akty terrorystyczne, jak pojedyncze osoby. Właściciele firm powinni planować zachowanie i procedury awaryjne na wypadek zagrożeń. Od tego zależy nie tylko bezpieczeństwo pracowników, ale również przetrwanie przedsiębiorstwa. Pracownicy muszą wiedzieć, jak postępować w przypadku niebezpieczeństwa. Zastanawianie się, co robić, jest Twoim zadaniem, zanim znajdziesz się w obliczu kryzysu.

• Przechowywać listy numerów kontaktowych pracowników, tak by można było nawiązać z nimi lub z ich rodzinami najszybszy kontakt.
• Posiadać na miejscu plan bezpiecznej ewakuacji personelu 

i klientów.
• Ćwiczyć zaplanowane procedury z pracownikami.
• Regularnie kopiować dane z komputerów i przechowywać je poza siecią komputerową.
• Ubezpieczyć się w celu minimalizacji strat.
• Określić procedury postępowania biznesowego w przypadku wystąpienia nagłego zagrożenia.

Pięć minut bezdechu i zatrzymanej pracy serca wystarczy, aby w mózgu ludzkim zaszły nieodwracalne zmiany. W takich przypadkach czas jest bezcenny. W Polsce na przyjazd karetki czeka się 10-20 minut. Dlatego tak ważne jest, aby świadkowie umieli udzielić pierwszej pomocy. W sytuacji świadka może znaleźć się każdy.

• delikatnie potrząśnij za ramiona.
• głośno zapytaj - np.: Co się Pani (Panu) stało?
• sprawdź reakcje na np. klepnięcie w policzek lub ból.
• sprawdź, czy występują mocne krwawienia.
   

• popatrz na ruchy oddechowe klatki piersiowej lub brzucha;
• posłuchaj oddechu przy ustach ratowanego;
• poczuj wydychane powietrze na policzku (grzbiecie dłoni).
   

• ułóż ratowanego na plecach i usuń ciała obce z jego ust,
• odegnij głowę do tyłu (nie wolno w podejrzeniu urazu szyi!),
• wysuń żuchwę pacjenta do przodu.
   

• zaciśnij palce jednej ręki na nosie ratowanego.
• mocno przyciśnij usta do ust ratowanego i wykonaj powolny, zdecydowany wydech.
   

• Zdejmij ubranie z klatki piersiowej ratowanego. Znajdź punkt ucisku. Znajduje się on w odległości ok. dwóch szerokości palca od "dolnego" końca mostka. Połóż w tym punkcie nadgarstek jednej ręki, na nim nadgarstek drugiej. Spleć palce rąk. Wyprostuj ramiona - uciśnięcia wykonuj dzięki ciężarowi swojego ciała.
• Ucisk powinien powodować ugięcie mostka na 3 - 5 cm.
• Uciskaj rytmicznie z częstotliwością 100 uciśnięć mostka/min.
   

• Sekwencja 15 uciśnięć mostka na 2 oddechy.
   

• Krew z żyły jest ciemnoczerwona, wypływa jednostajną strużką. 
• Krew tętnicza jest jasna, wypływa rytmicznie.
• Lekkie krwawienie z reguły ustaje samo.
• W przypadku mocnego krwawienia spróbuj ucisnąć tętnicę doprowadzającą krew, podnieść krwawiącą kończynę powyżej serca.

• Nakryj ranę gazą jałową.
• Umocuj ją kilkoma okrążeniami opaski (prowizorycznie możesz użyć paska, krawata).
• Na gazę nałóż "poduszeczkę" - np. z nierozwiniętego bandaża lub dowolnego materiału.
• Owiń wszystko mocno opaską.
• Tylko w wyjątkowych sytuacjach (np. amputacja kończyny, duże obce ciało tkwiące w ranie) możesz zastosować opaskę uciskową odcinającą całkowicie dopływ krwi do rany.

Ze względu na małe rozmiary dziecięcej buzi, swoimi ustami można objąć usta i nos ratowanego. Pamiętaj o tym, że wystarczy im znacznie mniejsza objętość wydychanego powietrza niż dorosłemu!

Jeżeli obawiasz się kontaktu z płynami ustrojowymi ratowanego, a nie masz specjalnej maseczki, możesz użyć prowizorycznej ochrony - przedziurawionej palcem torebki foliowej nałożonej na usta poszkodowanego.